Na današnji dan 2010. godine, preminuo je bosanskohercegovački historičar Iljas Hadžibegović. Rođen je 27. jula 1938. u Crniču kod Bugojna. Studij historije završio je na Odsjeku za historiju Filozofskog fakulteta u Sarajevu (1963). Od 1964. Radio je u Institutu za istoriju radničkog pokreta (danas Institut za historiju u Sarajevu), a od 1970. kao asistent na Odsjeku za historiju Filozofskog fakulteta u Sarajevu. Akademsku 1967/1968. proveo je na specijalizaciji u Beču kao stipendista Vlade Republike Austrije. Postdiplomski studij završio je na Filozofskom fakultetu u Beogradu, a doktorsku disertaciju “Postanak radničke klase u Bosni i Hercegovini i njen razvoj do 1914.” odbranio je 1977. na Filozofskom fakultetu u Sarajevu.

Direktor Instituta za historiju u Sarajevu

Hadžibegović je bio direktor Instituta za historiju u Sarajevu, te član naučnih vijeća Instituta za historiju u Sarajevu i Orijentalnog instituta u Sarajevu, predsjednik Savjeta RO Filozofski fakultet, prodekan Filozofskog fakulteta, dekan OUR-a za Filozofiju, predsjednik Vijeća Odsjeka za historiju i šef Kolegija postdiplomskog studija, član redakcije više časopisa, te glavni i odgovorni urednik časopisa “Opredjeljenja” i “Prilozi Instituta za istoriju Sarajevo”.

Naučno djelo Iljasa Hadžibegovića čini više od stotinu bibliografskih jedinica. Radove je objavljivao u najpriznatijim naučnim i historijskim časopisima u bivšoj SFR Jugoslaviji. Osim južnoslavenskih jezika, njegovi radovi su publicirani i na engleskom, njemačkom, italijanskom i češkom jeziku.

Za nastavni i naučni doprinos dobio je više nagrada i priznanja (Nagrada IGKRO "Svjetlost" (1980), republička nagrada za nauku "Veselin Masleša" (1983), a dobitnik je i “Plakete grada Sarajeva” (1985).

Umro Šarl Monteskje, francuski pisac

1755. – Umro francuski pisac Šarl Monteskje (Charles Montesquieu), jedan od vjesnika Francuske revolucije. U alegoriji “Persijska pisma” naslikao je francusko društvo 18. stoljeća kao istočnjačku despotiju, a u najznačajnijem djelu – “Duh zakona” razvio je teoriju o podjeli vlasti na zakonodavnu, izvršnu i sudsku, koja je temelj parlamentarnih demokratija.

1837. – U 38. godini u dvoboju je ubijen ruski pisac Aleksandar Sergejevič Puškin, začetnik ruskog realizma i jedan od najvećih liričara svjetske književnosti. Djela: romani u stihovima “Evgenije Onjegin”, “Grof Nulin”, “Kućica u Kolomni”, drame “Boris Godunov”, “Rusalka”, prozna djela: “Pikova dama”, “Kapetanova kći”, “Egipatske noći”, “Pripovijetke pokojnog Ivana Petroviča Belkina”, male tragedije u stihovima “Gozba za vrijeme kuge”, “Vitez – tvrdica”, “Kameni gost”, “Mocart i Salijeri”, poeme “Cigani”, “Poltava”, “Bronzani konjanik”, “Gavrilijada”, “Ruslan i Ljudmila”, “Kavkaski zarobljenik”, bajke u stihovima “Bajka o caru Saltanu”, “Bajka o ribaru i ribici”, “Bajka o popu i sluzi njegovom Baldi”.

Preminuo Mustafa Hilmi ef. Hadžiomerović, prvi reisu-l-ulema IZBiH

1895. - Preminuo Mustafa Hilmi ef. Hadžiomerović, prvi po redu reisu-l-ulema IZBiH u periodu Austro-Ugarske. Rodio se u Kulen-Vakufu 1816. godine. Osnovno vjersko i opće obrazovanje stekao je u rodnom mjestu. Kraće vrijeme učio je medresu u Prijedoru, a 1833. došao u Gazi Husrev-begov hanikah. Godine 1837., otišao je u Istanbul u medresu Hekim Čelebi i nastavio nauke pred najpoznatijim alimima (vjerskim naučnicima) tog vremena, Vidinlijom i Denizlijom. Nakon 15 godina naukovanja u Istanbulu, te kratkog muderiziranja u Bosanskom Novom, prihvatio je mjesto muderisa Gazi Husrev-begove medrese u Sarajevu, a godinu poslije je imenovan za imama Arebi-atik džamije. Austrougarska uprava, u jesen 1882. godine, imenovala ga je za prvog reisu-l-ulemu Islamske zajednice u Bosni i Hercegovini i na tom na položaju je bio do 1893. godine.

1898. – Rođen njemački pisac Bertolt Breht (Brecht), jedan od najvećih dramskih autora i teoretičara pozorišta 20. stoljeća. Svjetsku slavu stekao je “Prosjačkom operom”, za koju je muziku napisao njemački kompozitor Kurt Vil (Weill), koji je, kao i Breht, 1933. napustio Njemačku po dolasku nacista na vlast. Breht se vratio u Njemačku 1948. i nastanio u Istočnom Berlinu, gdje je 1949. osnovao “Berlinski ansambl”, jedno od najčuvenijih pozorišta u svijetu. Djela: drame “Uspon i pad grada Mahagonija”, “Izuzetak i pravilo”, “Sveta Jovanka iz klanica”, “Puške Tereze Karar”, “Majka Hrabrost i njena djeca”, “Život Galilejev”, “Dobra duša iz Sečuana”, “Gazda Puntila i njegov sluga Mati”, “Kavkaski krug kredom”, “Opera za tri groša”, “Doboši u noći”, “Ranjeni Sokrat”, “U džungli gradova”, “Čovjek je čovjek”, roman “Prosjački roman”, zbirke pjesama “Domaća postila”, “Svendborške pjesme”, “Bukovske elegije”.

1918. – Umro italijanski novinar i pacifist Ernesto Teodoro Moneta, dobitnik Nobelove nagrade za mir 1907. Bio je predsjednik Internacionalnog kongresa za mir u Milanu 1906.

1920. - Rođen Milivoje "Mića" Tomić, srbijanski glumac, najpoznatiji po ulozi djeda Maksa iz “Maratonaca”, mada je glumio u više od 100 domaćih filmova. U augustu 1997. godine primio je nagradu za životno djelo "Pavle Vuisić". Preminuo je u Beogradu, 23. avgusta 2000. godine.

Umro njemački fizičar Vilhelm Konrad Rentgen

1923. – Umro njemački fizičar Vilhelm Konrad Rentgen (Wilhelm Conrad Rontgen), koji je 1895. otkrio “iks-zrake”, za šta je 1901. dobio Nobelovu nagradu za fiziku. Ti elektromagnetski talasi – dugi od milionitog do milijarditog dijela centimetra – njemu u čast nazvani su “rendgenski zraci”. Primjenjuju se u medicini za dubinsko snimanje pojedinih organa i za zračenja, te za identificiranje pojedinih hemijskih elemenata i u industriji za strukturnu analizu raznih supstanci.

1940. – Premijerno je izveden crtani film “Tom and Jerry”, koji potpisuju Vilijam Han (William Hanne) i Džozef Barbere (Joseph). Naziv prve epizode crtanog serijala bio je "Puss Gets the Boot".

1942. – Američki džez muzičar Glen Miler (Glenn Miller) postao je prvi muzičar koji je dobio “zlatnu ploču” za prodaju milionitog primjerka kompozicije “Chattanooga Choo Choo”.

1950. - Rođen Mark Špic (Mark Spitz), slavni američki plivački olimpijac, deveterostruki olimpijski pobjednik i plivač koji je 23 puta postavljao svjetske rekorde u sprinterskim disciplinama slobodnim i delfin stilom.

Rođen književnik i urednik Asmir Kujović

1973. - U Novom Pazaru je rođen Asmir Kujović, književnik, urednik u izdavačkoj kući "Vrijeme" i časopisa "Lica", koji od 1990. živi u Sarajevu, gdje je diplomirao na Filozofskom fakultetu, Odsjek za književnosti naroda BiH. Pjesničkim, proznim i esejističkim tekstovima Kujević je zastupljen u brojnim antologijama, pregledima i panoramama savremene bosanskohercegovačke književnosti u zemlji i inozemstvu. Pjesme i priče su mu prevođene na engleski, njemački, francuski, turski, flamanski, makedonski i slovenski jezik. Najpoznatije Kujovićevo djelo je roman “Ko je zgazio gospođu Mjesec”, za koji je dobio najveće priznanje u BiH - Godišnju nagradu Društva pisaca BiH. Do sada je objavio i zbirke pjesama “Vojni sanovnik”, “Zagrobni život”, “Vidikovac” i „Nestorov pehar“. U Beču je 2005. objavljeno dvojezično izdanje njegove zbirke izabranih pjesama s naslovom “Das versprochene Land /Obećana zemlja” (Wieser Verlag) na njemačkom i bosanskom jeziku. Kujović je dobitnik i književne nagrade “Pero Ćamila Sijarića” manifestacije Sandžački književni susreti.

2005. – Preminuo Artur Miler (Arthur Miller), velikan američkog pozorišta, koji je napisao “Smrt trgovačkog putnika” i čija su djela uglavnom govorila o običnim ljudima. Godine 1947., dobio je Nagradu pozorišnih kritičara za komad “Svi moji snovi” koji je postao uspješnica u Njujorku. Poznat je i po braku s jednom od najljepših glumica svih vremena Merilin Monro (Marilyn Monroe).

2008. - Umro Roj Šajder (Roy Scheider), američki glumac i amaterski bokser. Njegove najpoznatije uloge su policijskog šefa Martina Brodija u filmu “Ajkula” i njegovom nastavku “Ajkula 2”, te njujorškog detektiva Badija „Tmurnog“ Rusoa u “Francuskoj vezi” i “The Seven-Ups”.

2014. - Preminula Širli Templ (Shirley Temple), američka glumica i diplomatkinja. Bila je zvijezda dječijih filmova jer su je sa samo tri godine, kada ju je majka upisala u plesnu školu u Los Anđelesu, uočili filmski agenti te ubrzo angažirali u filmovima. Širli je impresionirala publiku 1934. godine svojim prvim filmom “Stand Up and Cheer!” i izvedbom pesme “Baby, Take a Bow”, a te godine snimila je još sedam ostvarenja i time zaslužila posebnog Oskara za izvanredan doprinos filmskoj industriji, postavši prvo dijete koje je ikada primilo takvu vrstu priznanja. Templ se oprobala i u politici, pridruživši se republikancima, a 1967. se kandidirala za predsjednicu stranke. Tri godine je bila delegatkinja u Ujedinjenim nacijama pa je često putovala van Amerike, a neko vrijeme je radila kao ambasadorica UN-a u Gani. Od 1989. do 1992. bila je ambasadorica u tadašnjoj Čehoslovačkoj Republici, a nakon toga aktivno je učestvovala u međunarodnim poslovima, među ostalim, bila je članica Upravnog odbora Udruženja za diplomatske studije kao i Nacionalnog odbora za odnose SAD i Kine.